Đồng chi trả BHYT là gì? Hiểu đúng để không bị thiệt khi khám chữa bệnh
Nhiều người có thẻ bảo hiểm y tế nhưng vẫn ngạc nhiên khi ra viện phải đóng thêm một khoản tiền không nhỏ. Lý do nằm ở cơ chế đồng chi trả — điều mà không phải ai cũng hiểu rõ trước khi đi khám.
Đồng chi trả BHYT là gì?
Đồng chi trả là phần chi phí khám chữa bệnh mà người có thẻ BHYT phải tự bỏ tiền túi, thay vì được quỹ bảo hiểm y tế thanh toán toàn bộ. Nói đơn giản hơn, khi bạn đi khám và phát sinh chi phí, BHYT sẽ trả một tỷ lệ nhất định, phần còn lại bạn phải tự chịu.
Tỷ lệ đồng chi trả phổ biến hiện nay là 20%, nghĩa là quỹ BHYT chi 80%, bạn trả 20% tổng chi phí trong phạm vi được hưởng.
Mức đồng chi trả theo từng nhóm đối tượng
Không phải ai cũng chịu mức đồng chi trả như nhau. Quy định năm 2026 chia theo các nhóm cụ thể như sau.
Được hưởng 100% — không phải đồng chi trả
Nhóm này gồm người có công với cách mạng, trẻ em dưới 6 tuổi, người thuộc hộ nghèo, bệnh nhân điều trị các bệnh lao, phong, tâm thần, và người đang điều trị tại tuyến xã đúng nơi đăng ký khám chữa bệnh ban đầu.
Hưởng 95% — đồng chi trả 5%
Nhóm này gồm người hưu trí, người mất sức lao động, người thuộc hộ cận nghèo và thân nhân của người có công.
Hưởng 80% — đồng chi trả 20%
Đây là nhóm chiếm đa số, gồm người lao động đang đóng BHYT theo hợp đồng, học sinh sinh viên và các đối tượng thông thường khác.
Đồng chi trả có giới hạn không?
Có. Theo quy định hiện hành, mức đồng chi trả tối đa trong một năm không vượt quá 6 tháng lương cơ sở. Khi tổng số tiền bạn đã tự trả đạt ngưỡng này, quỹ BHYT sẽ chi trả 100% cho các lần khám tiếp theo trong năm đó.
Đây là điểm nhiều người không biết và bỏ qua quyền lợi chính đáng của mình.
Vì sao đồng chi trả vẫn có thể khiến bạn tốn nhiều tiền?
BHYT chỉ chi trả trong phạm vi danh mục thuốc, vật tư y tế và dịch vụ kỹ thuật được nhà nước phê duyệt. Nếu bác sĩ chỉ định thuốc ngoài danh mục, thiết bị cao cấp hoặc phòng bệnh theo yêu cầu, toàn bộ khoản đó bạn phải tự thanh toán — không liên quan đến đồng chi trả.
Ngoài ra, nếu bạn khám trái tuyến mà không có giấy chuyển viện, mức hưởng sẽ giảm xuống còn 40% hoặc 60% tùy tuyến, khiến phần tự trả tăng đáng kể.
Bảo hiểm sức khỏe tư nhân giúp bù đắp phần đồng chi trả
Đây là lý do ngày càng nhiều người chọn mua thêm bảo hiểm sức khỏe tư nhân bên cạnh BHYT bắt buộc. Các gói bảo hiểm sức khỏe cá nhân hoặc gia đình hiện nay thường thiết kế để bù đắp đúng phần 20% đồng chi trả, phần thuốc ngoài danh mục và chi phí phát sinh ngoài phạm vi BHYT.
Chi phí cho một gói bảo hiểm sức khỏe cơ bản dao động từ vài trăm nghìn đến vài triệu đồng mỗi năm, tùy độ tuổi và quyền lợi. So với rủi ro phải tự chi trả hàng chục triệu đồng khi nằm viện, đây là khoản đầu tư đáng cân nhắc.
Hiểu rõ đồng chi trả giúp bạn chủ động hơn khi đi khám và lên kế hoạch tài chính y tế hợp lý hơn trong năm 2026.
So sánh gói bảo hiểm phù hợp tại Moncover.
